بەرگی سێیەم
مێژوو و شوێنەوار، کەلەپوور
ئامادەکردنی: لیژنهی هاوبهشی زانكۆی ههڵهبجه و ڕێكخراوی خاڵ
گەڕانێک بەناو مێژووی دێرینی هەڵەبجە و شوێنەوارە دێرینەکان، لەگەڵ ناساندنی کەلەپوور و دابونەریتی ڕەسەنی ناوچەکە.
بەرگی سێیەم
ئامادەکردنی: لیژنهی هاوبهشی زانكۆی ههڵهبجه و ڕێكخراوی خاڵ
گەڕانێک بەناو مێژووی دێرینی هەڵەبجە و شوێنەوارە دێرینەکان، لەگەڵ ناساندنی کەلەپوور و دابونەریتی ڕەسەنی ناوچەکە.
کەوتووەتە باشوری گوندی (ڕێشاو)ەوە. ڕووبەرەکەی نیو دۆنم دەبێت. بە شوێنەواری گۆڕە کۆنەکاندا دیاره، کە مێژوویەکی دێرینی هەیه.
داربەڕوویەکی گەورەیە. کەوتووەتە بەشی خۆرئاوای گوندی سەرگەتەوە. لە قەدپاڵی (قەڵای سەرگەت)ە. یەکێکە لە گۆڕستانە کۆنەکان و مێژووەکەی لە زۆرێک لە گۆڕستانەکانی دیکەی گوندەکە کۆنترە. کێل و قەبرەکانی ماون. ساڵانێکە مردووی تێدا نەنێژراوە.
کەوتووەتە باشوری گوندی (بامۆک). گۆڕستانێکی کۆنە، تاکە گۆڕستانی گوندەکەیە، گۆڕەکانی لە بیرەوەریی خەڵکی گوند نەبووە، خەڵکی گوندی باوەکۆچەکیش لەو گۆڕستانە مردوویان ناشتووە. کانییەکی تێدایە، وەیسی قەرەنی، کە نەزەرگەکەی لە خۆرهەڵاتی کوردستانە، لە گوندی (بامۆک)ەوە تێپەڕبووە و لەو کانییە دانیشتووە و پاشان بەناوی ئەوەوە ناونراوە. لەشوێنەکەی وەیسدا کەڵەکەبەرد بۆ پاراستنی شوێنەکەی دانراوە و هەتا ئێستەش ماوەتەوە. گۆڕستانەکە بە دارتوو دەوڵەمەندە، ساڵانە خەڵکی گوندەکە لە بنی ئەو دارتووانە قوربانی دەکەن و ئاژەڵ سەردەبڕن.
بە دووریی (٥٠٠م) کەوتووەتە خۆرئاواى گوندى (گمە) لە تەنیشت گۆڕستانی (ناوڕیانى نوێ). مێژووەکەی بۆ پێش دروستبوونى گوندەکە دەگەڕێتەوە. ڕووبەرەکەی نزیکەی دوو دۆنم دەبێت.