کەواتر مەڕ

دواین نوێکردنەوە: 2026-04-12


لاپەڕەی 486

کەورگ

چەند ئەشکەوتێکن لە باشوری خۆرئاوای گوندی (مۆردین) لە کەناری ڕوباری سیروان هەڵکەوتوون، ڕێبوار و ئاژەڵدار و ڕاوچی سوودیلێوەردەگرن. سەروو ئەشکەوتەکان زەویەکی سارایی و تەختاییە، لە کۆندا بە گا کێڵراوە و کراوەتە دانەوێڵە.

سەرچاوەکان:

  1. چاوپێکەوتنى تیمى مەیدانى لەگەڵ (فەرەج عەبدولڕەحیم ساڵح)ی ئەنجومەنی گوندی (مۆردین)، لەدایکبوو: ١٩٥٤، ئاستی خوێندن‌: سەرەتايى، لە ٧ى ٣ی ٢٠٢٤.
  2. چاوپێکەوتنى تیمى مەیدانى لەگەڵ (حاجی جەمیل مستەفا خواکەرەم)ی ئەنجومەنی گوندی (مۆردین)، لەدایکبوو: ١٩٤٧، لە ٧ى ٣ی ٢٠٢٤.

ئامادەکردنی: تیمی مەیدانی/ گوندی مۆردین

5

هاوبەشی پێبکە

بابەتە هاوپەیوەندیدارەکان

گاگەل ١

کەوتووەتە نزیک گوندی (نەیجەڵە). بۆ حەواندنەوەی ئاژەڵ بەکارهاتووە. لە ناوەوە گەورەیە. سروشتییە و لە دۆڵی زەیتێ و لە قەدپاڵیدا هەڵکەوتووە.

گاگەل ٢

دوو ئەشکەوتن لەتەنیشت یەکەوە. کەوتووەتە خۆرهەڵاتی گوندی (بۆین)ەوە. بەهۆی نزیکییانەوە لە گوندەکە بە زستاناندا مەڕوماڵات و گاگەلیان تێدەکرێت و هەر لەبەر ئەوەشە ئەو ناوەیان لێنراوە. ڕووبەرەکەیان گەورەیە و زیاتر لە ٥٠٠ سەر ئاژەڵی تێدا جێگە دەبێتەوە.

مامۆ نادر

کەوتووەتە گوندی (ڕێشاو) لە زنجیرە چیای شنروێ لە نێوان چیای قولەڕەش و کەمەربەڕەزا. نزیکەی (٦٠٠م) لە لوتکەی بەفری میری لەباکورەوە دوورە. بۆ ڕاوچیەکان بەکارهاتووە و ئاژەڵداریش لەکاتی باران بارین بەکاریانهێناوە، قەبارەکەی (١٢م) چوارگۆشە ئەبێت. بەرزە و دەڕوانێت بەسەر چەم و دۆڵەکانی سازان و ڕێشاو و کۆساوادا.

هەنار

ئەشکەوتێکە کەوتووەتە گوندی ڕێشاو لەبەرانبەر قەڵای چەمی گەچ. لە دامێنیدا هەنار ڕواوە و بەوناوە ناونراوە.

وڵاو

کەوتووەتە شاخی شنروێ لە پشت گوندی (بۆین). دەرگاکەی تەسکە، بەڵام لەناوەوە زۆر فراوانە. دەڵێن لە سەردەمێکدا کەسێک هەڵهاتووە، لە تینوێتی و برسێتیدا بەمەبەستی ڕاوکردن کەوتووەتە دوای ئاژەڵێکی کێوی، کاتێک ئاژەڵەکە چوەتە نێو ئەم ئەشکەوتەوە، چاوەڕێی کردووە بێتە دەرەوە بەڵام لەکاتی هاتنە دەرەوەی سەیردەکات، کە نێچیرەکەی تەڕە. ئیتر نەیکوشتووە و چووەتە ناو ئەشکەوتەکە و تینوێتی شکاوە. ئاوەکەی لە ناوەوە کراوەتە حەوزێکی بچوک و وشکناکات و تا ئێستاش شوێنەواری ماوە.

بەڕوار

کەوتووەتە باکوری خۆرئاوای گوندی (گریانە). درێژیەکەی ٣٠ مەتر، پانی ١٥مەتر، بەرزییەکەی سێ مەتر دەبێت. لە سەرهەڵدان و شۆڕەکانی کوردا پەناگە بووە. لە ساڵانی شەستەکانی سەدەی ڕابردوودا گەورە کراوە و ڕێـکخـراوە بـۆ بـارەگای حزبی.