کۆشکی کچێ

دواین نوێکردنەوە: 2026-04-09


لاپەڕەی 491

ئەشکەوت

کەوتووەتە ناوەڕاستی شیوی زەڵمەوە، شوێنیکی بەرز و دیاری هەیە، دەڕوانێت بەسەر سێڕیانی وشکەناو و زەڵم و ئەحمەدئاوادا. لەبەشی باکوری خۆرهەڵاتی‌ شیوەکە، کە پشتەوەی بانی زەڵمە، لە قوڵایی شیوەکەوە بۆ سەرەوە زیاتر لە ٦٠٠م بە ستونی بەرزە. ڕێی سەرکەوتنی زەحمەت و دژوارە، مرۆڤ دەتوانێت لە ناویدا ڕاوەستێت و چوار کەس لە ناویدا دەخەون. لە هەرچوارلاوە بەشێوەیەکی جوان و ڕێک بە قوڵەنگ تاشراوە. لە ناویدا حەوز و ئاوی هەبووە، سەرەتا وەک گۆڕ و دەخمە بە کارهاتووە، لە پەلاماری ئاشوورییەکاندا کراوەتە حەشارگەی خێزانی پاشاکان. خەڵکی ناوچەکە باوەڕیانوایە: تایبەتبووە بە کچی پاشای گاورەکان و لە بەرانبەریدا کۆشکی کوڕی پاشای گاورانیش هەبووە. لە لاشانی ئەشکەوتەکەوە کۆمەڵە ئەشکەوتیکی تری بە قسڵ سواقدراو هەن.

سەرچاوەکان:

  1. چەردەیەک لە مێژووی ئەحمەدئاوا، محەمەد سابیر ئەحمەدئاوایی، چاپی یەکەم، چاپخانەی ڕێدار، ٢٠٢١، ل١٢.
  2. چاوپێکەوتنی ئامادەکار لەگەڵ (محەمەد یاسین محەمەد ئەمین)، لەدایکبوو: ١٩٦٧، ئاستی خویندن: ناوەندی، پیشە: خانەنشین، لە ٢٦ی ١ی ٢٠٢٤، لە خورماڵ.
  3. چاوپێکەوتنی ئامادەکار لەگەڵ (عەلی حاجی زەڵمی)، لەدایکبوو: ١٩٧٥، بروانامە: بەکالۆریۆس، پیشە: مامۆستا، لە ٣٦ی ١ی ٢٠٢٤، لە خورماڵ.

ئامادەکردنی: همایون ساحیب کەریم

2

هاوبەشی پێبکە

بابەتە هاوپەیوەندیدارەکان

کونە چەور

دوو ئەشکەوتن، بە دووریی یەک کیلۆمەتر لە باکوری خۆرهەڵاتی گوندی (بۆین) هەڵکەوتوون. درێژییەکەیان زیاتر لە ٢٠ مەتر دەبێت و پانتاییەکی فراوانیان هەیە. ناو ئەشکەوتەکە بە باڵندەی کێوی دەوڵەمەندە، بەهۆی ئەوەی ڕاوچییەکان ئەو نێچیرەی، کە گرتویانە یان کوشتویانن، لەم ئەشکەوتەدا خواردویانن، یان ئەگەر هاتبنە ئەم ئەشکەوتە بە دەستی بەتاڵ نەگەڕاونەتەوە و دەمیان چەور بووە، ناونراوە ئەشکـەوتی کـونە چـەور.

کونەشەڵم

به ‌دووریی (٢٠٠م) لە گوندی (ڕیشێن)ی سەر به ‌ناحیەی (خورماڵ) دوورە. ڕووبەرەکەی‌ نزیکەی (٤ بە ٤م) دەبێت. سەرچاوەی ئاوێکی گەرمی تیدایە. دانیشتوانی گوندەکە (بەتایبەت ژنان)، تا پێش داگیرانی گوندەکە و ساڵی ١٩٧٨ وەک گەرماو بەکاریانهێناوە.

کونەکەمتیار ١

کەوتووەتە نێوان گوندەکانی وڵەسمت و بەردەبەل لە دۆڵی دەرەقوڵە هەڵکەوتووە. بەشی سەرەوەی زەوییەکی تەختە. نێو ئەشکەوتەکە تاریکە و تەسکە. بەڵام لە دەرگاکەیەوە تەنها کەسێک دەتوانێت بڕواتە ناوی. دەربارەی ناونانەکەی دەڵێن: لەسەردەمی کوێخا فەرەجدا، پیاوانی بەردەبەل ڕۆشتونەتە ئەو کونەکەمتیارە بۆ ئەوەی کەمتیار دەربێنن. کوێخا فەرەج خۆی بە گوریسێکەوە چووەتە ناو ئەشکەوتەکەوە. وتویەتی کەمتیار کوێرە کەس ناخوات. گوریس لە کەمتیارەکە دەبەستێت. هێناویانەتە دەرەوە و کوشتویانە. بۆیە بە کونە کەمتیار ناونراوە.

کونەکەمتيار ٢

کەوتووەتە‌ باشورى خۆرئاواى گوندى (ئيمامى زامن) و کيلۆمەترێک لە گوندەکە دوورە و کەمتيارى تێدا بينراوە و بەوناوەوە ناونراوە.

کونەکەمتیار ٣

دوو ئەشکەوتن. به ‌دووریی کیلۆمەترێک کەوتوونەتە‌ باکوری خۆرئاوای گوندی (ڕیشێن)ی سەر بە ناحیەی (خورماڵ). ڕووبەری ئەشکەوتەکە هەریەکەیان (٣ بە ٤م) دەبێت. دەرگاکەی ڕووە و قیبلەیە. ناوەکەی دەگەڕێتەوە بۆ بوونی کەمتیار لە ئەشکەوتەکەدا. جاران خاوەن ئاژەڵەکان بەکاریانهێناوە.

کونەکۆتران

سێ ئەشکەوتن لە تەنیشت یەکترن و لە قەدپاڵی شاخی شنروێ هەڵکەوتوون. لەنێوان هەردوو گوندی دەڵەمەڕ و عەبابەیلێن. بەهۆی بوونی چەند کونێک، کە کۆتریان تێدابووە، بە ئەشکەوتی کونەکۆترەکان ناودەبرێن. ڕاوچیەکی زۆر بۆ مەبەستی ڕاوکردنی کۆترەکان سەردانیاندەکەن.