کۆساوا

دواین نوێکردنەوە: 2026-04-11


لاپەڕەی 421

چەم

کەوتووەتە نێوان دۆڵى گريانە لەبەشى باکورى و چەمى سازان لەبەشى خۆرئاواى و ڕوبارى سيروان لەبەشى خۆرهەڵاتيەوە، بەرزترين خاڵى زنجيرە چيايى شنروێيە لەبەرزى (١٩٩٠م) له بە‌فرى ميرييەوه،‌ تا دەگاتە ڕوبارى سيروان. بەدرێژیى نزیکەی سێ کیلۆمەتر لە ئاستى بەرزیى (٥٥٣م) لە ڕووى دەرياوە سنورى ئاوزێڵى ئەم چەمەيە. بە‌ ڕووبەرى نزیکەی نۆ کیلۆمەتر دووجا هەريەک له ‌سنورى گوندەکانى ڕێشا و کۆساوا لە خۆدەگرێت و بەهۆى بوونى پێکهاتە جيۆلۆجييەکانى وەک (سارکى و سێکانيان) (بيدۆ و کوڕەچينە) و چياگاره،‌ کە ئەم چينەبەردانە تواناى گلدانەوەى ئاويان لاوازە، هەربۆيە کەمترين کانياو لەم ئاوزێلە بەدەرکەوتووە و ئەمەش بووەتە هۆى ئەوەى ئەم چەمە تواناى ئاو_لەبەرڕۆشتنى نەبێت بەتايبەت له ‌وەرزى وشکى. بە چەمی (بەهاردۆڵ)یش ناودەبرێت.

سەرچاوەکان:

  1. سەردانى مەيدانى ئامادەکار بۆ شوێنەکە، لە ٢٥ی ٢ی‌ ٢٠٢٣.
  2. بەکارهێنانی بەرنامەی(Google earth pro).

ئامادەکردنی: ڕێباز حەمەغەریب

3

هاوبەشی پێبکە

بابەتە هاوپەیوەندیدارەکان

چاوەپان

بە دووریی (٢٠٠م) لە باشوری خۆرئاوای گوندی (خێڵی حەمە)ی سەر بە ناحیەی (خورماڵ). درێژ دەبێتەوە بۆ گوندی (بەشارەتی سەروو). هەرچەندە لە سنورى گوندى (خێڵى حەمە)دایە، بەڵام زیاتر جوتیارانى گوندی (بەشارەتی سەروو) سودیلێدەبینن.

چاوگە درێژ

بە دووریی (٥٠م) کەوتووەتە باشوری گوندی (کوڵکنیی سەروو)ی سەر بە ناحیەی (خورماڵ)، بۆ گوندی (تەپی سەفای سەروو) درێژدەبێتەوە. درێژییەکەی دوو کیلۆمەتر زیاترە. ئاوەکەی بۆ کشتوکاڵ سودیلێوەردەگیرێت.

چاوگی خواروو

کەوتووەتە سنوری گوندی (کۆڵیژێ)ی سەر بە ناحیەی (بیارە). لە باشوری خۆرهەڵاتەوە بەرەو باکوری خۆرئاوا درێژ بووەتەوە، لە یەکگرتنی ئاوی (نسارە گولانە و کانی یاسەمین) دروستدەبێت. درێژییەکەی نزیکەی دوو کیلۆمەتر دەبێت. دوو لقە جۆگەی لاوەکی تری دێتەوەسەر.

چەمەکانی ئەو دیوی دەرەتوێ

کەوتووەتە باکوری گوندی (دەرەتوێ)ی سەر بە ناحیەی (بیارە). لە کۆمەڵە باخێک وەک (دەرەی هاڵیتی، کانیەی حەمەد، ڕێوڵان، قنودەرەی) پێکدێت و سەنتەری گوندی دەرەتوێ کەوتووەتە بەردەمی. لە گوندەکەوە ڕێگایەکی خۆڵی بۆ دەڕوات. ناوچەیەکی کوێستانییە، بەڵام کەم ئاوە. باخەکانی لە دار گوێز و هەنار و هەنجیر و قەیسی و ترێ و قۆخ پێکهاتووە.

چەمەکەلی

کەوتووەتە زنجيرە (چياى شنروێ) لە باشورى هاوينەهەوارى (وەزگێڵ) و ‌دامێن لوتکەى (بەفرى ميرى). بەدرێژایی نزیکەی چوار کيلۆمەتر شۆڕ دەبێتەوە تا دەگات بە گوندى (هاوار) و لە سنوری شارۆچکەی بیارەدایە. بە بەراورد بە شيوەکانى بەرەى خۆرئاواى زنجيرە چياکە تەڕ و چڕترە بە گژوگیا.

چەمی ئاش

کەوتووەتە باشوری گوندی (دەرەشیشی سەروو)ی سەر به ‌ناحیەی (خورماڵ). (٥٠٠م) لە گوندەکەوە دوورە. ڕووبەری دوو دۆنم زەویی کشتوکاڵی ئاودێریدەکات. درێژییەکەی نزیکەی یەک کیلۆمەتردەبێت. لەبەرئەوەی لە کۆندا ئاشی تێدا بووە، بۆیە بە چەمی ئاش ناوبانگیدەرکردووە و ئاوی چەند کانییەک و باراناوی تێدا کۆدەبێتەوە بەرەو خۆرئاوایی گوندەکە دەڕوات.